Κρατισμός: Το νήμα που συνδέει όλες τις υποθέσεις διαφθοράς

Του Λεωνίδα Καστανά, μη μαδάς τη μαργαρίτα

Αν αυτοί που ψήφιζαν μνημόνια και επέβαλαν σκληρά οριζόντια μέτρα ακόμα και στους πιο αδύναμους προστάτευαν ταυτόχρονα τους φοροδιαφεύγοντες πάμπλουτους συγγενείς, φίλους, αδελφούς και εαυτούς τότε το φάουλ είναι σκληρό και πρέπει να πληρώσουν. Ακόμα και με κόκκινη κάρτα. Και δεν καταλαβαίνω γιατί ο Γιωργάκης ή ο Μπένι είναι υπεράνω πάσης υποψίας. Καταλαβαίνω ότι ο ΣΥΡΙΖΑ θέλει να προκαλέσει τριγμούς στο κυβερνητικό μπλοκ  αλλά αν αυτό στηρίζεται σε τόσο σαθρούς πυλώνες τότε ας κάνει τα κουμάντα του και ας ψάξει τρόπο να επιβιώσει. Γιατί όλες τις ιστορίες που έρχονται αυτές τις μέρες στην επιφάνεια τις διαπερνά ένα κοινό νήμα. Από το Βασιλάκο που εκπαιδεύτηκε στο «σχολείο» του 2004 μέχρι τους «μπάτσους που πουλάνε την ηρωίνη» και από τον Άκη μέχρι το κρυφτό με τη λίστα Λαγκάρντ ένα είναι το νήμα. Κρατισμός. Και ως νήμα αποτελείται από μικρότερα ινίδια που είναι, η κομματοκρατία, ο νεποτισμός, η αδιαφάνεια, η αναξιοκρατία, η διαπλοκή, η διαφθορά, η απληστία και ότι άλλο θέλετε από τα θανάσιμα αμαρτήματα που ταλανίζουν τις ανθρώπινες ψυχές. Όλον αυτόν το συρφετό το ζεσταίνει στον κόρφο του αυτό το κράτος. Σκληρό και απάνθρωπο για τους outsiders, απαλό και ανθρώπινο για τους insiders.

Πέντε μαθήματα από το σκανδιναβικό κοινωνικό μοντέλο

Του Γιώργου Σιακαντάρη, ΝΕΑ, 4.1.13 

Πρώτο μάθημα:Τα σημερινά χαρακτηριστικά του σκανδιναβικού πολιτικού μοντέλου συντίθενται από την κυριαρχία των σοσιαλδημοκρατικών κομμάτων, αλλά και τα υψηλά επίπεδα πολιτικής και συνδικαλιστικής συμμετοχής, καθώς και το πνεύμα συνεργασίας μεταξύ των κοινωνικών εταίρων. Η δημοκρατία της συναίνεσης είναι το πρώτο μάθημα που μπορεί να πάρει το πολιτικό μας σύστημα από το σκανδιναβικό μοντέλο. 

Δεύτερο μάθημα:Το επόμενο μάθημα συνδέεται με το οικονομικό μοντέλο και την προτεραιότητα της πολιτικής έναντι της οικονομίας. Η οικονομία των σκανδιναβικών κρατών στηρίχτηκε σε μια λογική που συνδύαζε την αναδιανομή του κοινωνικού προϊόντος με έναν ελεύθερο και ανθηρό ιδιωτικό τομέα. Διαβάζοντας κανείς το βιβλίο της Χίλσον κατανοεί πόσο άτοπη είναι η άποψη που θεωρεί ότι ανεξάρτητη και ελεύθερα λειτουργούσα αγορά μπορεί να υπάρχει μόνο σε κοινωνίες όπου η πολιτική υποχωρεί έναντι της οικονομίας. Το σκανδιναβικό μοντέλο δείχνει ότι ελεύθερη αγορά μπορεί να υπάρξει και σε κοινωνίες με ισχυρή κρατική παρέμβαση στον τομέα των υπηρεσιών.

Για μια μεταεθνική Ευρώπη των πολιτών

Του Ηλία Ευθυμιόπουλου, Μεταρρύθμιση,

Λίγα χρόνια μετά τον πόλεμο και συγκεκριμένα τον Μάϊο του 1950, ένας από τους πρωτοπόρους της Ευρωπαϊκής ενοποίησης, ο Ζαν Μονέ, έγραφε ότι δεν θα υπάρξει ειρήνη στη γηραιά ήπειρο εάν τα κράτη ανασυνταχθούν πάνω στη βάση της εθνικής κυριαρχίας και του πολιτικού κύρους που προσδοκούν οι πολιτικές ηγεσίες τους δια του προστατευτισμού. Πίστευε δηλαδή πως αυτό ξανάφερνε στο προσκήνιο το φόβο του αντιπάλου και τις αιτίες που γέννησαν τους προηγούμενους πολέμους. Για τον οραματικό Γάλλο οικονομολόγο, οι χώρες της Ευρώπης ήταν πολύ μικρές για να εξασφαλίσουν στους πολίτες τους την υλική ευμάρεια και τις κοινωνικές παροχές που επέβαλλαν οι νέες συνθήκες. Εκτός κι αν συνέκλιναν σε μια ομοσπονδία ή σε μια νέα οντότητα με παρονομαστή την οικονομική ένωση. Το κείμενο του Ζαν Μονέ ήταν αυτό που χρησίμευσε ως βάση για την Διακήρυξη Σουμάν, του τότε υπουργού εξωτερικών της Γαλλίας με την οποία τα Ευρωπαϊκά κράτη καλούνταν να περιορίσουν την εθνική τους κυριαρχία, να υποτάξουν τα ιδιαίτερα συμφέροντα στο γενικό συμφέρον, να ανοιχτούν στη διεθνή αγορά, να αγωνιστούν για μια πιο δίκαιη διεθνή οικονομική τάξη, να κάνουν την Ευρώπη έναν υπερεθνικό οργανισμό.

Ζητείται το πρόσωπό μας

Του Δημοσθένη Κούρτοβικ, NEA, 4.1.13

Το ποιες είναι οι συντεταγμένες της ελληνικότητας είναι κάτι που απασχόλησε και εξακολουθεί να απασχολεί βασανιστικά πλήθος στοχαστών, λογοτεχνών και καλλιτεχνών μας (ακόμη μία ελληνική ιδιαιτερότητα) και έχει γίνει, μέσω αυτών, τμήμα της παιδείας μας. Δηλαδή, επηρεάζει την αυτοαντίληψη αν όχι του λαού γενικά, πάντως ενός πολύ μεγάλου μέρους του, ασχέτως μορφωτικού επιπέδου. Δεν θα μπούμε σε ιστορικές λεπτομέρειες, ας συγκρατήσουμε όμως κάτι βασικό: η ιδέα που επικράτησε, σε διάφορες παραλλαγές, ήταν αυτή μιας θετικής μοναδικότητας (αριστοκρατικότητας, κατά τον Χρήστο Γιανναρά) του ελληνικού λαού, την οποία όμως εμποδίζουν να ανθοφορήσει οι ξένοι επικυρίαρχοι και τα ντόπια όργανά τους, σύμφωνα με τη μείζονα, «αριστερή» εκδοχή, ή τη μολύνει η δυτική νεωτερικότητα, σύμφωνα με την κάπως ασθενέστερη «παραδοσιαρχική» εκδοχή. Πολλές φορές οι δύο εκδοχές, όπως και άλλες, συμφύρονταν σε αλλόκοτα κράματα, αυτό όμως δεν χρειάζεται να μας απασχολήσει εδώ. Η ουσία είναι ότι την περίοδο που ακολούθησε τη Μεταπολίτευση η ιδέα αυτή γνώρισε δεινή ήττα. Ο ελληνικός λαός απέκτησε περισσότερες ελευθερίες και μορφωτικά εφόδια παρά ποτέ, αλλά ούτε άντλησε χυμούς από τις ευγενικές ρίζες των πνευματικών παραδόσεών του ούτε μεγαλούργησε στον σύγχρονο κόσμο, στον οποίο δέχτηκε ασμένως να ενταχτεί.

Μάσκες

Του Ηλία Κανέλλη, NEA, 4.1.13

Τι τη χρειάζεται την αντιασφυξιογόνο μάσκα ένας τόσο νέος, ωραίος, καλοντυμένος και, ασφαλώς, δυναμικός πολιτικός όπως ο Πάνος ο Σκουρλέτης; Μήπως μένει σε γειτονιά με πολλά τζάκια και τον έχει πνίξει η αιθαλομίχλη των καυσόξυλων; Μπα! Τη χρειάζεται για πιο υψηλούς σκοπούς: περιγράφει ο ίδιος τη χρησιμότητά της σε συνέντευξη που έδωσε στο κρατικό ραδιόφωνο (και την αντιγράφω λέξη λέξη, από το δελτίο Τύπου που εξέδωσαν οι υφιστάμενοί του στο γραφείο Τύπου του ΣΥΡΙΖΑ, για να μην κατηγορηθώ εκ των υστέρων ότι διαστρεβλώνω τα λόγια του): «Εγώ λοιπόν σας λέω, επειδή έχω βρεθεί σε πορεία, έχω υποστεί τις επιθέσεις με χημικά, έχω βρεθεί να έχω και κάποια απ' αυτές τις μασκούλες που βάζουν. Κάνω κακό; Είναι παράνομο αυτό; Με βάση τον νόμο είναι, για να καταλάβετε πόσο άστοχος είναι. Αλλά ήταν δυο εκατομμύρια έλληνες πολίτες όταν πριν δυο καλοκαίρια κατεβήκαμε στους δρόμους και υπέστησαν έναν άγριο χημικό πόλεμο. Αυτό λέγεται βία και αυταρχισμός απέναντι στην κοινωνική αγανάκτηση...». Οπως μας λέει ο κ. Σκουρλέτης, τη μασκούλα την έχει για τους δρόμους, για τους αγώνες. Διότι έτσι γίνεται. Βγαίνεις να αγωνιστείς, και εκεί που πορεύεσαι με τα συνθήματά σου, ορμάνε επάνω σου οι δυνάμεις καταστολής και στα καλά καθούμενα σε πλακώνουν στα χημικά. Λείπει κάτι; Λείπει η διαλεκτική, στην οποία θυμάμαι ότι επέμεναν οι εγελιανοί κατηχητές τα χρόνια της ηρωικής νεότητας στις πολιτικές νεολαίες της Αριστεράς. Λείπει, δηλαδή, ο λόγος για τον οποίο πέφτουν τα χημικά στις διαδηλώσεις. Και, προφανώς, ο λόγος έχει να κάνει με την επιλογή τμήματος του «κινήματος» να συγκρουστεί με τις δυνάμεις καταστολής. Του τμήματος εκείνου που κραδαίνει καδρόνια και εξαπολύει μολότοφ, που σπάει μάρμαρα και τζαμαρίες, που ονειρεύεται «έναν άλλο κόσμο».

Αριστερή υποκρισία

The Athens Review of Books - Editorial τεύχους Ιανουαρίου

Τι δεν καταγγέλλει η Αριστερά;

Δεν καταγγέλλει αλλά αντίθετα συμμετέχει (η «κυβερνώσα») στον κομματισμό ο οποίος επέστρεψε ορμητικός και ολοφάνερα σε όλα τα μήκη και πλάτη του κράτους. Πολιτευτές των τριών κομμάτων και «κολλητοί» του επικεφαλής της τρικομματικής κυβέρνησης ή των λοιπών «αρχηγών» ανέλαβαν και αναλαμβάνουν κρίσιμες δημόσιες θέσεις στο ΣΔΟΕ, στην ΕΥΠ, στους δημόσιους οργανισμούς, εκδιώκοντας ακόμα και τους λίγους αντικειμενικά επιτυχημένους καρπούς του opengov, ενώ η κυβέρνηση παριστάνει ανενόχλητα τη «μεταρρυθμιστική». Ακόμα κι όταν ο τσακωμός για την ποσοστωτική (κομματική) μοιρασιά των θέσεων γίνεται απροκάλυπτα και δημόσια (όπως στην περίπτωση των Εφοριών), η Αριστερά μιλά τόσο λίγο, τόσο ψιθυριστά και υπαινικτικά, που καλά-καλά δεν ακούγεται. Είναι άραγε η λέξη αξιοκρατία «αντιδημοκρατική» ή το μόνο πρόβλημα κάποιων είναι ότι το κομματικό κράτος δεν ανήκει ολοκληρωτικά στο «σωστό» κόμμα; Αντίστοιχα παθητικός είναι ο ρόλος της στις πρακτικές απομύζησης του δημοσίου χρήματος από τους διαχρονικούς ολιγάρχες. Κι αυτό όχι γιατί το σύστημα δεν προσφέρει ευκαιρίες. Κάθε άλλο. Όλα συνεχίζουν να λειτουργούν «κανονικά», δηλαδή όπως τότε... Οι συμβάσεις κατ’ ανάθεση στους εθνικούς προμηθευτές λαμβάνουν την πολλοστή παράταση (ενώ εκκρεμούν ακόμα οι κακουργηματικές διώξεις για τις αρχικές συμβάσεις), οι χορηγίες εκατοντάδων χιλιάδων ευρώ (πάνε οι καλές εποχές των εκατομμυρίων) αποσπώνται «νύχτα» αδιαφανώς από αποκρατικοποιούμενες εταιρείες και καταλήγουν στα μεγαλοδιαπλεκόμενα ΜΜΕ, δημόσια τραπεζική περιουσία αξίας δισεκατομμυρίων (αφού συνοδεύεται με αντίστοιχης αξίας ευρωπαϊκά ομόλογα που δανείζεται για λογαριασμό μας το Ελληνικό Δημόσιο) περνά με τις ευλογίες της Τρόικας χωρίς διαγωνισμό στα χέρια χρεοκοπημένων τραπεζιτών, κ.λπ.

Μία «αθώα» υπερεπένδυση 100 εκατ. ευρώ στο κενό.

Tου Χρήστου Μάτη, Tvxs

Συνολικά, δηλαδή, επενδύθηκαν 100 εκ. ευρω και δημιουργήθηκαν 2.815 υψηλού επιπέδου θέσεις.  Οι τρεις πρώτες αίθουσες πέρασαν στη διαχείριση του Κρατικού Θεάτρου Βορείου Ελλάδος, το οποίο πρακτικά έχει τη δυνατότητα να ανεβάζει ταυτόχρονα 3 παραστάσεις, συνολικής χωρητικότητας 2.115 θέσεων, όταν οι τρεις αίθουσες του Εθνικού Θεάτρου του Λονδίνου, συνολικά φιλοξενούν 2.290 άτομα (http://www.nationaltheatre.org.uk/access). Είναι προφανές, ότι εκείνοι που έκαναν αυτές τις επιλογές, δεν είχαν σχέδιο.

«Δεν είναι μεγάλη η σκηνή, είναι μικροί οι ηθοποιοί» (Σεξπιρ)

H απόφαση του Κρατικού Θεάτρου Βορείου Ελλάδος να σταματήσει τις παραστάσεις στη Μονή Λαζαριστών, εξαιτίας οικονομικών προβλημάτων, φέρνει στο προσκήνιο την τραγική για τη Θεσσαλονίκη εποχή της δεκαετίας του 1990, με τον αλόγιστο διαγκωνισμό αρμοδίων και μη, για “μεγάλα έργα”. Πολλοί θα μπορούσαν να κατανοήσουν την απόφαση του καλλιτεχνικού διευθυντή του ΚΘΒΕ, να διακόψει τη λειτουργία της σκηνής της Μονής, για οικονομικούς λόγους. Όμως, το πρόβλημα δεν είναι αυτό. Το πρόβλημα προκύπτει από το γεγονός, ότι στη δεκαετία του 1990, την εποχή της περίφημης “πολιτιστικής πρωτεύουσας”, στη Θεσσαλονίκη:

Συμπτώσεις για την ανάπτυξη

Της Ελίζας Παπαδάκη, NEA, 3.1.13

Ποια είναι η μεγάλη πρόκληση για τη χώρα μας τον χρόνο που μόλις άρχισε; Υστερα από πέντε χρόνια ύφεση, δραματική τα τρία τελευταία με εκρηκτική άνοδο της ανεργίας, πάρα πολλοί θα συμφωνούσαμε ότι η πρωταρχική εθνική επιδίωξη είναι η Ελλάδα να μπει ξανά σε διαδικασία οικονομικής ανάπτυξης ώστε να δημιουργούνται νέες θέσεις εργασίας, να αρχίσουν και πάλι να αυξάνονται τα εισοδήματα, αλλά και να προάγονται σωστές δημόσιες κοινωνικές πολιτικές, πιο αναγκαίες σήμερα παρά ποτέ. Οπωσδήποτε εδώ συμπίπτουν τόσο η κυβέρνηση και τα τρία κόμματα που τη στηρίζουν όσο και η αξιωματική αντιπολίτευση. Μεταξύ τους υπάρχει, βέβαια, μια κεφαλαιώδης διαφορά: Νέα Δημοκρατία, ΠΑΣΟΚ και ΔΗΜΑΡ έχουν πια καταλήξει ότι οι προσπάθειες σε αυτή την κατεύθυνση θα καταβάλλονται στο πλαίσιο των δεσμεύσεων απέναντι στην Ευρώπη και το ΔΝΤ που χρηματοδοτούν τη χώρα, παράλληλα δηλαδή με τη συνεχή, μήνα προς μήνα, εκπλήρωση των λεπτομερειακών όρων που περιλαμβάνουν οι δανειακές συμβάσεις, όπως τις έχουν υπογράψει οι διαδοχικές κυβερνήσεις της τριετίας. Ο ΣΥΡΙΖΑ, αντίθετα, υποστηρίζει πάντα ότι χωρίς ανατροπή των Μνημονίων ανάπτυξη δεν μπορεί να υπάρξει, η ύφεση θα βαθαίνει καταστροφικά.

Γρ. Ψαριανός: Μεγάλη ντροπή για ένα κόμμα της αριστεράς να σκέφτεται έτσι, ακριβώς όπως η Χρυσή Αυγή

Ολόκληρη η δήλωση του κ. Ψαριανού είναι η εξής:  «Έτσι μπορούμε να έχουμε και καλάσνικοφ και πλήρες οπλοστάσιο στο σπίτι μας γιατί είμαστε σε προ-επαναστατική περίοδο. Αυτά τα πράγματα είναι αστεία και είναι ντροπή για ένα χώρο της αριστεράς να μιλάει με αυτόν τον τρόπο σε περίοδο δημοκρατίας. Λειψής δημοκρατίας, κουτσής, αλλά σε περίοδο δημοκρατίας. Είναι απαράδεκτο και έμμεση προτροπή σε πράξεις βίας, απαράδεκτες και αντιδημοκρατικές, κατά του κοινοβουλευτικού καθεστώτος και της δημοκρατίας και είναι μεγάλη ντροπή για ένα κόμμα της αριστεράς που θέλει να αλλάξει τον κόσμο και τη ζωή των ανθρώπων, να σκέφτεται έτσι. Ακριβώς με αυτό τον τρόπο σκέφτεται η Χρυσή Αυγή».

Στα …χαρακώματα έχουν βρεθεί ΣΥΡΙΖΑ και ΔΗΜΑΡ, με επίκεντρο τα γεγονότα στην ΑΣΟΕΕ. Κι αυτό, ενώ εξελίσσεται, εδώ και ημέρες, αντιπαράθεση του κόμματος του κ. Αλ. Τσίπρα με την ΝΔ για την πρόσφατη επιχείρηση της ΕΛ.ΑΣ. στο Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών αλλά και στη Βίλα Αμαλία. Μάλιστα, το ζήτημα των ευρημάτων κατά τις «εκκαθαρίσεις» και οι αναφορές όπως  «κουραφέξαλα» σχετικά με τα ευρήματα (αντιασφυξιογόνες μάσκες, άδεια μπουκάλια κ.α) από τον εκπρόσωπο Τύπου κ. Π. Σκουρλέτη είχαν φουντώσει τους διαξιφισμούς. Ο ΣΥΡΙΖΑ είχε καταδικάσει την εισβολή της αστυνομίας στο κτίριο της ΑΣΟΕΕ, καταγγέλλοντας την επιχείρηση του υπουργείου Δημόσιας Τάξης «με πρόσχημα την πάταξη του παρεμπορίου».   

Δεν χρειαζόμαστε μόνο νέα κόμματα, μα και διαφορετικά

Tου Νίκου Ράπτη, http://mavrioxia.gr

Το «κόμμα μελών» πέθανε: σήμερα λειτουργεί σαν ένα χρηματιστήριο χρόνου για λίγους, που καταξιώνει βασικά τους ποντικούς των κομματικών γραφείων και αποδιώχνει όλους τους άλλους. Νομιμοποιούμενοι από την κομματική μυθολογία του «εμείς νοιαζόμαστε» ή του «εμείς αγωνιζόμαστε» οι κομματικοί χρυσοκάνθαροι διπλοκλειδώνουν με λουκέτα ασφαλείας το κομματικό στρατόπεδο, τρέμουν τις ρηξικέλευθες ιδέες, περιφρονούν την κοινωνία. Μετατρέποντας τα κόμματα σε «χωράφι» τους, νομίζουν πως διασφαλίζουν την πολιτική εξουσία. Κι έτσι πράγματι γίνεται, έως ότου η ζωή –που βέβαια «είναι αλλού»-τους προσπερνάει με οδυνηρό τρόπο. Κάποια στιγμή κοιτούν τους θησαυρούς τους και δεν βλέπουν παρά σκόνες και σκουπίδια. Δεν χρειαζόμαστε μόνο νέα κόμματα. Χρειαζόμαστε κυρίως διαφορετικά κόμματα. Που θα υποβάλλουν όλες τις κορυφαίες επιλογές τους (σε πρόσωπα και προγράμματα) στην βάσανο της ανοικτής ψηφοφορίας και των δημοψηφισμάτων.

Κανονικότητα

Η απαίτηση θα ήταν μάλλον δίκαιη για οποιαδήποτε κανονική δυτική κοινωνία. Για την ελληνική, μοιάζει εξωπραγματική, αν συνυπολογίσει κανείς τον αξιακό κώδικα που κυριάρχησε την εποχή της Μεταπολίτευσης. Η «ανάδελφη» ελληνική κοινωνία αναπτύχθηκε πάνω σε έναν ιδιότυπο ελληνικό εξαιρετισμό. Μερικές μόνες από τις πτυχές του, μοναδικές στον πλανήτη, είναι ενδεικτικές:

- Στην Ελλάδα λατρεύτηκε ο δημόσιος χώρος, αλλά μόνο ως μέσο προσωπικής ανόδου, διότι, κατά τα άλλα, αντιμετωπίστηκε εχθρικά: το Δημόσιο απαξιώθηκε, ρυπάνθηκε, καταπατήθηκε, χρησιμοποιήθηκε για ιδιωτικά οφέλη.  

- Από «μεταρρύθμιση» σε «μεταρρύθμιση», το σχολείο ως «αυτόνομη βαθμίδα εκπαίδευσης» χάθηκε. Κατέληξε εξεταστικός μηχανισμός για πανεπιστήμια τα οποία με τη σειρά τους έδιναν πτυχία εναρμονισμένα στις ανάγκες του ελληνικού Δημοσίου, ενώ σε μεγάλο βαθμό λειτούργησαν ως φυτώρια παραγωγής πολιτικών στελεχών για κομματικούς μηχανισμούς. Πέρυσι, υπήρξε πανεπιστήμιο που στο όνομα μιας διεκδίκησης μετατράπηκε σε χωματερή!

- Η γνώση απαξιώθηκε, η αστική ευγένεια λοιδορήθηκε. Τον ελλιπή ρόλο της παιδείας συμπλήρωσε η επαρχιώτικη, χυδαία, αγράμματη τηλεόραση - και ο παραμορφωτικός κόσμος της.

- Πουθενά αλλού η νομιμότητα δεν αμφισβητήθηκε σε τόσο μεγάλο βαθμό. Ακόμα κι αν το σύνθημα λέει ότι «οι νόμοι καταργούνται στα πεζοδρόμια», στην πραγματικότητα καταργούνταν στις εκδηλώσεις της πραγματικής ζωής.

Να αποκατασταθεί μια πιο κανονική διαλεκτική

Του Μάνου Ματσαγγάνη, Μεταρρύθμιση, 2.1.13

Υποψιάζομαι ότι ο Σωτήρης Βαλντέν συγκαταλέγει και τον υποφαινόμενο στους "πρώην αριστερούς διανοούμενους που ανακάλυψαν τον φιλελευθερισμό" - αλλά δεν βαριέσαι ...Ούτε βλέπω τι ακριβώς προτείνει με τη φράση περί "αυτονόμηση[ς] των φορέων [της κεντροαριστεράς] από τον θανάσιμο εναγκαλισμό των μνημονίων και της ιδεολογίας που τα εμπνέει": πώς ακριβώς μπορεί να επιτευχθεί κάτι τέτοιο, χωρίς άμεση επιστροφή στη δραχμή (την οποία υποθέτω ότι ο ΣΒ εξακολουθεί να απεύχεται); Νομίζω πάντως ότι σε ένα πράγμα έχει δίκιο: η δαιμονοποίηση του ΣΥΡΙΖΑ, ούτε δίκαιη είναι, ούτε αποδοτική. Ας μην παρεξηγηθώ: με δεδομένη τη σημερινή στάση του ΣΥΡΙΖΑ σε ένα σωρό θέματα, η μαχητική απόρριψη της πολιτικής του εκ μέρους των αριστερών δημοκρατών, (πρέπει να) είναι αυτονόητη. Ούτε με συναρπάζει η προοπτική μιας ΔΗΜΑΡ μπαλαντέρ, κυβερνητικού εταίρου σε κυβερνήσεις διαφορετικού χρώματος - ακριβώς το αντίθετο! Φοβάμαι ότι μια τέτοια στάση θα την εξέθετε στον κίνδυνο να διανύσει την πορεία από τον προγραμματικό ρεφορμισμό, στον γραφειοκρατικό κυβερνητισμό (για την οποία το Ιταλικό Σοσιαλιστικό Κόμμα, π.χ., χρειάστηκε τρεις σχεδόν δεκαετίες) μέσα σε λίγους μόνο μήνες... Όμως, θα πρέπει κανείς να αναγνωρίσει ότι η πολιτική διαλεκτική των τελευταίων τριών ετών- και ιδίως των τελευταίων μηνών (ΝΔ-ΠΑΣΟΚ-ΔΗΜΑΡ από τη μια, ΣΥΡΙΖΑ-ΑνΕλ από την άλλη), είναι εντελώς αφύσικη. Επί πλέον, μπλοκάρει το πολιτικό σύστημα.

Χρόνια πολλά και ευτυχισμένο το 2014

Του Κώστα Στούπα, www.capital.gr

Ο Χέλμουτ Σμιτ την εβδομάδα που πέρασε  διέβλεψε σε άρθρο στην εφημερίδα Die Zeit πως στις προθέσεις της Μέρκελ είναι να κουρέψει το ελληνικό χρέος μετά τις προσεχείς γερμανικές εκλογές. Λίγο πολύ αυτό έχει γίνει φανερό τους τελευταίους μήνες από τα δεδομένα των εξελίξεων. Κάποιος θα μπορούσε να ισχυριστεί πως η διαγραφή μέρους του ελληνικού χρέους είναι φανερή από την αρχή αυτής της κρίσης χρεοκοπίας. Το ζήτημα ήταν πότε και με ποιους όρους θα ελάμβανε χώρα. Αν γινόταν ευθύς εξ αρχής της εκδήλωσης της ελληνικής χρεοκοπίας αβασάνιστα, θα έδινε λάθος μηνύματα τόσο στην ελληνική κοινωνία όσο και στο διεθνές περιβάλλον.

Το ελληνικό πρόβλημα

Το γεγονός πως η Ελλάδα αποτελεί την αιχμή του δόρατος αυτής της ευρωπαϊκής κρίσης χρέους, δεν είναι τυχαίο. Η «στρεβλή» αρχιτεκτονική του ευρώ και το διεθνές πρόβλημα υψηλού χρέους αποτελούν τις αφορμές της ελληνικής χρεοκοπίας, όχι τα αίτια. Στο διεθνές γίγνεσθαι είναι κυρίως το ιδιωτικό χρέος που αποτελεί πρόβλημα και μέσω της διάσωσης των τραπεζών δημιουργεί κρατικό χρέος. Στην Ελλάδα η ουσία του προβλήματος  είναι το δημόσιο χρέος και οι δομές που το δημιούργησαν. Καμιά άλλη χώρα στην Ευρωζώνη δεν είχε το μέγεθος του ελληνικού δημόσιου χρέους. Καμιά άλλη χώρα της Ευρωζώνης την περίοδο της χρεοκοπίας δεν είχε τετραπλάσιες εισαγωγές από εξαγωγές.

Ευρώπη και Ελλάδα το 2013. Γιατί το νέο έτος μπορεί, τελικά, να είναι καλύτερη χρονιά

 Του Π.Κ. Ιωακειμίδη, ΝΕΑ, 31.12.12

Μπορεί το 2013 να είναι σχετικά καλύτερος χρόνος για Ελλάδα και Ευρώπη; Υπό προϋποθέσεις, ναι. Για τον περιορισμένο χρονικό ορίζοντα που ορίζεται από την αλλαγή του χρόνου, η προοπτική εμφανίζεται στα σημεία κάπως θετική και καλύτερη για Ευρώπη και Ελλάδα, αν και η έννοια του «καλύτερου» επιδέχεται περιορισμούς και επιφυλάξεις.

Σε γενικότερη θεώρηση τρεις υπήρξαν οι κύριες εξελίξεις που σφράγισαν το 2012:

1. Η σταθεροποίηση της ευρωζώνης και σε κάποιο βαθμό ο έλεγχος - αλλά όχι η οριστική υπέρβαση - της κρίσης. Οι χειρότερες εκφάνσεις της, ωστόσο, φαίνεται ότι ανήκουν στο παρελθόν, αν και ποτέ κανείς δεν μπορεί να είναι απόλυτα κατηγορηματικός. Η κρίση έχει τη δυναμική να επανέρχεται με οξύτητα. Ωστόσο ο χρόνος έκλεισε με σχετική ηρεμία στις αγορές και την πεποίθηση των πολιτικών ηγεσιών ότι «περάσαμε τα χειρότερα».

2. Η Ευρώπη (ηγεσίες και θεσμοί) αποδέχτηκε τελικά ότι η κρίση είναι μεν συγκυριακή εκδήλωση, αλλά στις ρίζες της συνιστά συστημικό φαινόμενο. Οφείλεται στα αρχιτεκτονικά ελλείμματα, τις ατέλειες, τις δυσλειτουργίες που έχει η Οικονομική και Νομισματική Ενωση (ΟΝΕ). Επομένως, πρέπει να θεσπισθούν ρυθμίσεις για τη βελτίωση και συμπλήρωσή της. Στη λογική αυτή εκκίνησε η διαδικασία για την προώθηση τεσσάρων ειδικότερων πακέτων μέτρων (αν και οι σχετικές αποφάσεις αναβλήθηκαν για τον Ιούνιο 2013):

Ξαδερφική δημοκρατία

Του Μιχάλη Τσιντσίνη, NEA, 31.12.12

Λίγο πριν ξεσπάσει η κρίση, όταν ήδη είχε γεράσει ο κόσμος της Μεταπολίτευσης, το αίτημα επαναλαμβανόταν στερεοτυπικά σαν αγγελία: ζητούνταν πρόσωπα νέα, «άφθαρτα». Ανθρωποι της δουλειάς, με σπουδές. Οχι άλλοι πρίγκιπες, όχι άλλα κομματόσκυλα. Στο αίτημα των καιρών απάντησε και ο οικονομολόγος του ΟΟΣΑ, ο διδάκτωρ του LSE που έμελλε να γίνει υπουργός Οικονομικών. Σήμερα, την επομένη του πολιτικού του θανάτου, ακούγεται οξύμωρο, αλλά τότε αυτός ήταν ο πολιτικός που αναζητούσαμε. Αυτός ο Ευρωπαίος, ο άμαθος από παλαιοκομματικές επιτηδειότητες, κατηγορείται για το πιο αρχαϊκό, το ελληνοπρεπέστερο ρουσφέτι. Σε αυτήν την ιλαροτραγική λαθροχειρία δεν παίχτηκαν λεφτά. Δεν πίεσαν συμφέροντα. Ο δράστης συνωμότησε μόνο με το αίμα του. Οχι, δεν ήταν αφελής. Κάθε άλλο. Είχε λόγους να πιστεύει ότι η πράξη του θα έμενε κρυφή. Είχε καταλάβει σε τι λογής διοίκηση ήταν υπουργός. Το είχε κιόλας ομολογήσει πριν από την πρόσφατη αποκάλυψη. Δεν είχε δώσει, είπε, τη λίστα στο ΣΔΟΕ γιατί θεωρούσε την υπηρεσία του διεφθαρμένη. Τον επιβεβαίωσε εμμέσως ο επικεφαλής της υπηρεσίας που πήρε τελικώς τη λίστα. Δεν την έψαξε, είπε, γιατί δεν είχε πολιτική εντολή. Και οι δυο με τον κυνισμό τους μαρτυρούν ότι αυτό που αποκαλούμε «ελληνικό πολιτικό σύστημα» δεν υπάρχει ως σύστημα. Υπάρχει       ως άθροισμα προσώπων, ως κομματικός θίασος που έρχεται κάθε φορά στα πράγματα και αυτοσχεδιάζει σε συνθήκες θεσμικού κενού. Από αυτήν τη θεσμική ανυπαρξία εξηγείται και η ευπάθεια του περιλάλητου «συστήματος». Δεν χρειάζεται κανένα σπουδαίο σκάνδαλο, καμιά σκοτεινή συνωμοσία για να το κλονίσει. Πέφτει κι έτσι. Από μια ανοησία.